Pompa Krank Mili Değişimi: Ne Zaman Gerekir, Nasıl Yapılır?
Krank mili, eğrildiğinde, yatak yüzeyleri çizildiğinde veya keçe yüzeyi oyulduğunda değiştirilir; doğrultma veya taşlama kalıcı çözüm değildir. Mil, motordan gelen dönüşü biyel kolları üzerinden pistonların ileri geri hareketine çeviren parçadır. Bu yüzden milde oluşan bir hasar sessiz kalmaz: titreşim, ses ve keçe arızası olarak kendini gösterir.
Krank Mili Ne Zaman Değişmeli?
Mil nadiren tek başına ve habersiz arızalanır. Aşağıdaki belirtiler milin sorgulanması gerektiğini gösterir:
- Düzensiz titreşim: Pompa devirle birlikte artan, ritmi bozuk bir titreşim yapıyorsa mil eksenden kaçmış olabilir.
- Kaplin tarafında salgı: Mil ucu dönerken yalpalıyorsa eğilme kuvvetli ihtimaldir.
- Tekrarlayan yağ keçesi sızıntısı: Yeni keçe kısa sürede tekrar sızdırıyorsa, keçenin çalıştığı mil yüzeyi oyulmuş olabilir.
- Elle çevirmede değişen direnç: Mil bir tur boyunca bazı noktalarda sıkışıp bazı noktalarda boşalıyorsa ya eğrilik ya da yatak hasarı vardır.
Bu belirtilerin hızlı teşhisi için krank mili eğrilmesi ve krank rulmanı aşınması senaryolarımıza bakabilirsiniz.
Milin Hasar Görmesinin Başlıca Sebepleri
- Pompanın düşürülmesi veya taşıma sırasında darbe alması
- Kilitlenmiş bir pompanın zorlanarak döndürülmesi
- Kaplinin hatalı hizayla takılması; mil her turda eğilme yüküne maruz kalır
- Yağsız veya kirli yağla çalıştırma; yatak yüzeyleri çizilir
- Yağa su karışması; mil ve yataklarda korozyon başlar
Mili değiştirip sebebi gidermemek, yeni mili de aynı akıbete sürükler. Özellikle kaplin hizası ve yağ durumu mutlaka kontrol edilmelidir.
Krank Mili Değişimi Adımları
- Hazırlık: Pompayı motordan ayırın, yağı tamamen boşaltın.
- Önblok sökümü: Önbloğu sökerek piston ve keçe tarafını ayırın.
- Kartel kapağı: Kartel kapağını açıp biyel kolu başlarına erişin.
- Biyel ayırma: Biyel kolu kapaklarını sökerek biyelleri milden ayırın; her biyelin yerini ve yönünü işaretleyin.
- Mil çıkarma: Yatak kapaklarını söküp mili rulmanlarıyla birlikte çıkarın.
- Kontrol: Biyel yatak yüzeylerini ve kartel içini çizik ve metal parçacığı yönünden inceleyin.
- Montaj: Yeni mili yeni rulman ve keçelerle yerleştirin, biyelleri işaretlediğiniz yön ve sırayla takın.
- Son kontroller: Mili elle çevirip takılma olmadığını doğrulayın, yağı doldurun, kaplin hizasını ayarlayın.
Söküm sırasında biyellerin yönünü karıştırmak, montaj sonrası sürtünme ve erken aşınmaya yol açar. İşaretleme bu yüzden ihmal edilmemelidir.
Mil Değişiminde Birlikte Yenilenmesi Gerekenler
| Parça | Neden birlikte |
|---|---|
| Krank rulmanları | Mili taşıyan yataklardır; eski rulman yeni mili de yorar |
| Yağ keçesi | Sökümde zarar görür; mil yüzeyi değiştiği için eski keçe oturmaz |
| Krank keçesi | Mil çıkışındaki sızdırmazlık; yeniden kullanılmaz |
| Kartel contası | Kapak açıldığında yenilenmelidir |
| Biyel kolu | Yatak yüzeyi çizikse mil ile birlikte değişir |
| Pompa yağı | Metal parçacıklı yağ kesinlikle yeniden kullanılmaz |
Birlikte değişen parçalardan krank keçesi, yağ keçesi ve biyel kolu gibi yedek parçaları pompa yedek parça kategorimizde bulabilirsiniz. Değişim sonrası yağ doldurma için pompa yağ değişimi yazımıza bakın.
Sık Sorulan Sorular
Eğrilmiş krank mili doğrultulabilir mi?
Önerilmez. Doğrultma malzemeyi yorar ve mil kısa sürede tekrar eksenden kaçar. Güvenilir çözüm milin değiştirilmesidir.
Krank mili değişmezse ne olur?
Eğri mil her turda biyel ve rulmanları zorlar; kısa sürede biyel kolu, rulman ve kartel hasarına dönüşür. Titreşim fark edildiğinde makineyi çalıştırmaya devam etmemek gerekir.
Yağ keçesi sürekli sızdırıyorsa sorun milde mi?
Olabilir. Keçenin çalıştığı mil yüzeyi oyulmuş veya çizilmişse yeni keçe de sızdırır. Keçeyi değiştirirken mil yüzeyi mutlaka kontrol edilmelidir.
Krank mili değişimi kaç saat sürer?
Pompanın yapısına ve ekipmana göre değişir. Önblok, kartel ve biyel sökümü gerektiği için basit bir keçe değişiminden belirgin şekilde uzundur.
Mil değişiminden sonra nelere dikkat edilmeli?
İlk çalıştırmada yağ seviyesi, sızıntı ve titreşim kontrol edilmeli; kaplin hizası doğrulanmalıdır. İlk çalışma saatlerinden sonra yağ yeniden kontrol edilmelidir.